Oguz Destani - Resideddin Oguznamesi, Terjume ve Tahlili

23.08.13 | yabgu

http//photoload.ru/data/5d/b2/af/5db2af679bdc94b36af78aa6b1abb0.jpg


<b>O&#287;uz Destan&#305; - Re&#351;ideddin O&#287;uznamesi,Terc&#252;me ve Tahlili</b>
Author: A. Zeki Velidi Togan
Publisher: Enderun Yayinlari
Publication date: 1972
Number of pages: 167
Format / Quality: PDF
Size: 30 Mb
Language:Turkish

Цитата:

O&#287;uz Ka&#287;an Destan&#305;
Vikipedi, &#246;zg&#252;r ansiklopedi


Yay&#305;nlar


Bu destan g&#252;n&#252;m&#252;z T&#252;rk&#231;e'sine Re&#351;id Rahmeti Arat taraf&#305;ndan &#231;evrilerek, 1936'da yay&#305;nlanm&#305;&#351;t&#305;r. Daha sonra 1970 y&#305;l&#305;nda Milli E&#287;itim Bakanl&#305;&#287;&#305;'n&#305;n 100 Temel Eser dizisine Muharrem Ergin'in a&#231;&#305;klay&#305;c&#305; &#246;ns&#246;z&#252; ile, Uygurca metin de eklenerek tekrar yay&#305;nlanm&#305;&#351;t&#305;r.

Ra&#351;it al-Din Hamadani'nin Cami’&#252;t-Tevarih adl&#305; kitab&#305;n ikinci cildinde yer alan "Tarih-i O&#287;uz&#226;n ve T&#252;rk&#226;n" adl&#305; b&#246;l&#252;m&#252;ne dayan&#305;larak Zeki Velidi Togan taraf&#305;ndan "O&#287;uz Destan&#305;" ad&#305;yla da yay&#305;mlanm&#305;&#351;t&#305;r. O&#287;uz Ka&#287;an Destan&#305; &#252;zerine yap&#305;lan &#231;al&#305;&#351;malardan bir di&#287;eri de “O&#287;uz Ka&#287;an Destan&#305;” ad&#305;yla Muharrem Ergin taraf&#305;ndan yap&#305;lm&#305;&#351;t&#305;r. Ergin, metni haz&#305;rlarken W. Bang ve Re&#351;id Rahmeti Arat’&#305;n O&#287;uz Ka&#287;an Destan&#305;’n&#305; esas alm&#305;&#351;t&#305;r.

O&#287;uz Ka&#287;an Destan&#305; ile ilgili makale yazanlardan biri Abd&#252;lkadir &#304;nan’d&#305;r. &#304;nan, "O&#287;uz Destan&#305;ndaki Irk&#305;l Ata" adl&#305; makalesinde O&#287;uzn&#226;me’nin Re&#351;idettin taraf&#305;ndan Fars&#231;a yaz&#305;lan par&#231;as&#305;nda ge&#231;en Bilge Irk&#305;l Hoca’y&#305; inceler. Burada Irk&#305;l Hoca T&#252;rk t&#246;re ve ayinlerini ilk koyan bilge ki&#351;idir. Ebugazi Bahad&#305;r Han’&#305;n gerek "Secere-i T&#252;rk" ve gerekse "Secere-i Ter&#226;kime" adl&#305; eserlerinde Irk&#305;l Ata T&#252;rk bilgesi olarak ge&#231;er. Yakut T&#252;rkleri’nde ve Buryat’larda Irk&#305;l k&#252;lt&#252; bug&#252;ne de&#287;in ya&#351;amaktad&#305;r. Yakut inan&#305;&#351;lar&#305;na g&#246;re ilk kam&#305;n ad&#305; An Arg&#305;l’d&#305;r[1].

O&#287;uz Ka&#287;an Destan&#305;’n&#305;n Uygur yazmas&#305; Paris Mill&#238; K&#252;t&#252;phanesi’nde bulunmaktad&#305;r. Uygur O&#287;uz Ka&#287;an Destan&#305; M. &#214;. 126 - 201 y&#305;llar&#305; aras&#305;nda b&#252;y&#252;k bir g&#246;&#231;ebe devleti kuran Hiung-nu’larla ilgilidir. O&#287;uz Ka&#287;an bu devleti kuran Mete’dir. Zeki Velidi Togan’a g&#246;re ise, O&#287;uz Ka&#287;an Destan&#305;’n&#305;n k&#246;keni daha eski &#231;a&#287;lara, M. &#214;. VII. y&#252;zy&#305;lda merkezi Orta-Asya’da bulunan Sakalar ile birka&#231; as&#305;r sonraki &#304;ndo-&#304;skitlerdir.

Sonu&#231;lar


Residettin’in "Cami&#252;’t-tevarih" adl&#305; eserinde bulunan yaz&#305;l&#305; ve s&#246;zl&#252; kaynaklardan al&#305;nan s&#246;ylentilerin tarihi ger&#231;eklere uygunlu&#287;unu destanda bulunan ya&#351;ay&#305;&#351; bi&#231;imi ve hayata bak&#305;&#351; bi&#231;imine g&#246;re de&#287;erlendirir.[kaynak belirtilmeli]

* Tarih-i O&#287;uz&#226;n ve T&#252;rk&#226;n’da g&#246;&#231;ebe ve ak&#305;nc&#305; O&#287;uz’un belli bir yere ba&#287;lanmas&#305; ve &#351;ehir kurmas&#305; &#231;ok dikkate de&#287;erdir.[kaynak belirtilmeli]
* Tarih-i O&#287;uz&#226;n ve T&#252;rk&#226;n’da O&#287;uz Han ve babas&#305; aras&#305;nda din&#238; bir anla&#351;mazl&#305;ktan s&#246;zedilir.
* Tarih-i O&#287;uz&#226;n ve T&#252;rk&#226;n’da Uygurca O&#287;uz Ka&#287;an ve Dede Korkut Kitab&#305;’ndaki gibi kahraman&#305;n &#351;ahsiyet kazanmak i&#231;in vah&#351;i veya azg&#305;n hayvan&#305; &#246;ld&#252;rme g&#252;d&#252;s&#252;ne rastlan&#305;lmaz.
* Tarih-i O&#287;uz&#226;n ve T&#252;rk&#226;n’da kendisinden uzunca bahsedilen Tuman Han hayvanlar&#305;n konu&#351;malar&#305;ndan anlar. Onunla Kol Erki Han aras&#305;ndaki s&#246;ylentiler tarih&#238; olmaktan daha &#231;ok bir masal karakteri ta&#351;&#305;r.
* Tarih-i O&#287;uz&#226;n ve T&#252;rk&#226;n’da hanlardan &#231;o&#287;u d&#252;nyay&#305; fethe ko&#351;acak yerde, iktidara ge&#231;mek i&#231;in birbirleriyle u&#287;ra&#351;&#305;rlar.

Notlar


1. ^ &#304;nan, Abd&#252;lkadir, Makaleler ve &#304;ncelemeler I, 1998, Ankara, sayfa 196-197; Sakao&#287;lu, Saim-Ali Duymaz; O&#287;uz Destan&#305;nda Irk&#305;l Ata, &#304;slamiyet &#214;ncesi T&#252;rk Destanlar&#305;, 2002, &#304;stanbul, sayfa 113-114.

O&#287;uz Ka&#287;an Destan&#305; T&#252;rk destanlar&#305;ndan, Hun-O&#287;uz destanlar&#305; grubundand&#305;r. O&#287;uz Ka&#287;an Destan&#305;'n&#305;n be&#351; ayr&#305; yazmas&#305; vard&#305;r. &#199;a&#287;atayca, Fars&#231;a ve Uygurca yazmalardaki O&#287;uz Ka&#287;an Destan&#305;; O&#287;uz boylar&#305;, T&#252;rk dili, edebiyat&#305;, folkloru, t&#226;rihi ve k&#252;lt&#252;r&#252; hakk&#305;nda bilgi verir.
<div align="center">
Уважаемый пользователь, вам необходимо зарегистрироваться, чтобы посмотреть скрытый текст!
Уважаемый пользователь, вам необходимо зарегистрироваться, чтобы посмотреть скрытый текст!
Уважаемый пользователь, вам необходимо зарегистрироваться, чтобы посмотреть скрытый текст!
Уважаемый пользователь, вам необходимо зарегистрироваться, чтобы посмотреть скрытый текст!
</div>

Поделитесь записью в соцсетях с помощью кнопок:

Просмотров: 3611
Рейтинг:
  • 5